KAAN ve TOLGA: Türkiye-Mısır hattında savunma hamlesi
KAAN ve TOLGA, Türkiye’nin Mısır’la savunma işbirliğini güçlendirme hedefinin merkezine yerleşti. Ortak üretim ve Doğu Akdeniz dengesi öne çıktı.
Türkiye, savunma sanayisi ihracatındaki etkinliğini artırmak ve Mısır’la askeri ilişkilerini geliştirmek amacıyla El Alamein Uluslararası Havacılık Fuarı’nda kapsamlı bir katılım gerçekleştirdi. Mısır Savunma Bakanlığı’nın açıklamasına göre salı günü başlayıp perşembe günü sona erecek organizasyonda 50 ülkeden 250’den fazla firma ve kurum yer alıyor. Afrika ile Orta Doğu’nun önde gelen havacılık ve uzay etkinlikleri arasında gösterilen fuarda yaklaşık 12 bin ziyaretçi, 100’ün üzerinde uçak ve 50’den fazla hava gösterisi bulunuyor.
Fuarda Türkiye’yi TUSAŞ, ASELSAN ve MKE temsil etti. Türk savunma sanayisinin öne çıkan ürünleri arasında, yerli imkânlarla geliştirilen beşinci nesil savaş uçağı KAAN da yer aldı. MKE ise insansız hava araçları, seyir füzeleri ve alçak irtifa tehditlerine karşı geliştirilen TOLGA kısa menzilli hava savunma sistemini sergiledi. ASELSAN’ın standında radar, hava savunma, elektronik harp, haberleşme ve hassas güdümlü silah teknolojileri tanıtıldı.
KAAN programında Mısır ile ortaklık ihtimali
Al Monitor’un haberine göre Ankara ve Kahire, Mısır’ın Türkiye tarafından yürütülen KAAN programına katılım seçeneğini değerlendiriyor. Görüşmelerin, olası ortak üretim modelini de kapsadığı belirtiliyor. Geniş bir askeri kapasiteye sahip Mısır, Türk savunma şirketleri açısından önemli bir pazar olmanın yanı sıra ortak üretim ve teknoloji transferi bakımından da stratejik bir ortak olarak öne çıkıyor.
Türkiye’nin savunma sanayisinde geliştirdiği projeler, yalnızca doğrudan satış imkânı sunmuyor; aynı zamanda ortak üretim, yerelleştirme ve teknoloji paylaşımı seçeneklerini de beraberinde getiriyor. Bu çerçevede Ankara ile Kahire arasındaki temasların, iki ülke arasında daha kapsamlı bir savunma ortaklığının zeminini oluşturabileceği değerlendiriliyor.
Türkiye ve Mısır arasındaki askeri ilişkiler, Eylül 2025’te Doğu Akdeniz’de 13 yıl aradan sonra düzenlenen ilk ortak deniz tatbikatıyla ivme kazandı. Temmuz ayında ise Türk özel kuvvetleri ile Mısır’ın hava indirme ve özel kuvvet birlikleri, Mısır’da düzenlenen Altın Kartal 2026 tatbikatında bir araya geldi. Aynı dönemde Türkiye Savunma Bakanı Yaşar Güler ile Mısırlı mevkidaşı Aşraf Salem Zaher, Zaher’in 13 Temmuz’da Ankara’ya gerçekleştirdiği ziyaret sırasında savunma işbirliğine ilişkin niyet mektubu imzaladı.
Doğu Akdeniz’de yeni denge arayışı
Haberde, Ankara ile Kahire arasındaki güvenlik koordinasyonunun güçlenmesinin Doğu Akdeniz’de yeni bir denge unsuru oluşturabileceği belirtildi. Türkiye’nin bölgedeki ağırlığına Mısır’ın askeri kapasitesinin eklenmesi, Yunanistan, İsrail ve GKRY arasındaki giderek yoğunlaşan savunma işbirliğine karşı farklı bir güç dengesi yaratabilir.
Yunanistan, İsrail ve GKRY, aralık ayında Lefkoşa’da ortak tatbikatlar, özel kuvvetler eğitimi ve operasyonel koordinasyonun artırılmasını öngören bir eylem planı imzalamıştı.
TOLGA’ya Körfez ülkelerinden artan ilgi
MKE’nin geliştirdiği TOLGA kısa menzilli hava savunma sistemi, El Alamein’de dikkat çeken ürünlerden biri oldu. Sistem, 35 milimetrelik top ve lazer güdümlü önleme kabiliyetini bir araya getiren katmanlı bir savunma yapısına sahip. Orta, küçük ve mikro ölçekli insansız hava araçlarına karşı tasarlanan TOLGA; askeri üsler, hava ve deniz üsleri ile petrol üretim tesisleri gibi kritik noktaların korunmasında kullanılabiliyor.
MKE’nin Orta Doğu ve Afrika bölge yöneticisi Ersin Kandur, yılın başlarında Breaking Defense’e yaptığı açıklamada, İran’daki çatışmanın ardından Körfez ülkelerinin hava savunma sistemlerine yönelik ilgisinin yükseldiğini söyledi. Kandur, ABD, İsrail ve İran arasındaki çatışmaların başlamasından sonra şirketin ürünlerine yönelik talebin çatışma öncesine göre beş kat arttığını ifade etti.
MKE’den Mısır’da ilk şirket yatırımı
MKE, fuar kapsamında Mısır’daki ilk şirketi Zafer’in kuruluşunu da duyurdu. Şirket, bu yapılanmanın Mısırlı firmalarla ortak girişimler oluşturulmasını kolaylaştıracağını bildirdi.
MKE yetkilisi Keleş, Mısır’la ilişkilerin ortak tarih, din ve siyasi yakınlık nedeniyle özel bir önem taşıdığını belirtti. Keleş, ülkeyi yalnızca ürün satılacak bir pazar olarak görmediklerini, ortak projeler geliştirmeyi hedeflediklerini söyledi.
Keleş ayrıca şirketin farklı ülkelerde ihracatın yanı sıra ortak üretim ve yatırım seçenekleri üzerinde çalıştığını aktardı. Kanada’daki ortak girişim süreçlerinin sürdüğünü belirten Keleş, Mısır’ın ardından ABD’de çeşitli yatırımların görüşüleceğini, Malezya ve Endonezya’da ise yerelleştirme imkânlarını içeren çalışmalar yürütüldüğünü kaydetti. MKE’nin Malezya’daki bir ihaleye katıldığı ve bu süreçte yerel üretim seçeneğinin de bulunduğu bildirildi.
El Alamein Fuarı’na Rusya ve Çin de katıldı. Rus devlet savunma şirketi Rostec, Moskova’nın etkinlikte Su-57E dahil ihracata yönelik yeni uçaklarını sergilediğini açıkladı. Mısır Savunma Bakanlığı ise Çinli savunma şirketlerinin de hava gösterisinde yer aldığını duyurdu. Çin Savunma Bakanlığı, Halk Kurtuluş Ordusu Hava Kuvvetleri’ne ait savaş uçakları, erken uyarı uçakları, tanker uçaklar ve helikopterlerden oluşan bir birliğin organizasyona gönderildiğini bildirdi.
