Türk Yayıncılık Tecrübesi Taşkent’te Paylaşıldı
İntrotema Agency, Taşkent’te Türk yayıncılık tecrübesini Özbek meslektaşlarıyla paylaştı. Etkinlikte telif hakları ve kültürel iş birlikleri ele alındı.
Türkiye’nin uluslararası telif ve yayıncılık alanında önde gelen kuruluşlarından İntrotema Agency, Özbekistan’ın başkenti Taşkent’te düzenlediği seminerle Türk yayıncılık sektörünün deneyimlerini Özbek meslektaşlarıyla paylaştı. 8 Haziran 2026 tarihinde Alisher Navoi Milli Kütüphanesi’nde gerçekleştirilen etkinlikte, Özbekistan Ulusal Yayıncılar ve Kitap Ticareti Kuruluşları Birliği’nin iş birliğiyle yaklaşık 90 yayınevi temsilcisi, kitap dağıtımcısı, çevirmen ve yayıncılık profesyoneli bir araya geldi.
Bu etkinlik, Türkiye ile Özbekistan arasındaki son yıllarda hızla gelişen kültürel ilişkilerin önemli bir yansıması olarak değerlendirildi. Seminerde telif hakları, yayıncılık teknolojileri, uluslararası lisans süreçleri ve kültürel iş birlikleri gibi konular ele alındı.
İntrotema Agency Genel Müdürü Dr. Muhammed Ağırakça, seminerde yaptığı konuşmada, yayıncılığın yalnızca ekonomik bir faaliyet olmadığını, aynı zamanda ülkeler arasında kalıcı kültürel köprüler kuran önemli bir diplomasi aracı olduğunu vurguladı. Ağırakça, kitapların ve fikir eserlerinin ülkeler arasındaki karşılıklı anlayışı güçlendirdiğini belirtti.
Etkinlikte ayrıca İntrotema Literary Agency Satış Müdürü Emre Can Petek ve Telif Hakları Uzmanı Gulnara Yakupova, uluslararası telif ticareti, lisans süreçleri ve yayıncılık uygulamaları hakkında sunumlar gerçekleştirdi.
Türk Edebiyatına Yoğun İlgi
Özbekistan’da son yıllarda Türk edebiyatına ve düşünce hayatına olan ilginin arttığı gözlemlendi. İki ülke arasında son beş yılda karşılıklı olarak kazandırılan eser sayısının 1000’e yaklaşması, bu hareketliliğin önemli bir göstergesi oldu. Özellikle Türkçeden Özbekçeye çevrilen 700’den fazla eserin bu süreçteki payı dikkat çekti. Her iki ülkedeki kitabevleri ve kütüphanelerde Türk yazarların eserlerinin geniş bir görünürlüğe sahip olduğu ifade edildi.
Özbek okurların özellikle çağdaş Türk edebiyatı, çocuk yayıncılığı, tarih, düşünce ve kültür alanlarındaki eserleri yoğun ilgiyle takip ettiği belirtildi. Taşkent’teki birçok kitapçıda Türk yazarların eserlerinin önemli bir yer tuttuğu kaydedildi.
Yayıncılık çevreleri, iki kardeş ülke arasındaki bu etkileşimin Türk Devletleri Teşkilatı’nın kültürel bütünleşme hedeflerine önemli katkılar sağladığını vurguladı.
Kültürel Diplomasi ve Yumuşak Güç Unsuru
Seminerde, Türkiye’nin yayıncılık alanındaki tecrübesinin kültürel diplomasi açısından taşıdığı önem üzerinde duruldu. Katılımcılar, kitapların ve telif alışverişlerinin ülkeler arasındaki ilişkileri güçlendiren en etkili yumuşak güç araçlarından biri olduğunu belirtti.
Özbekistan’daki birçok yayınevinin kataloglarında Türk eserlerinin önemli bir yer tuttuğu, özellikle çeviri eserlerin jeneriklerinde İntrotema Agency adına sıkça rastlanması dikkat çekti.
Yayıncılar, Türk yayıncılık sektörünün yalnızca eser transferi gerçekleştirmediğini; yerel kültürel hassasiyetlere, toplumsal değerlere ve ülkenin yayıncılık dinamiklerine saygılı bir yaklaşım geliştirdiğini ifade etti. Bu anlayışın uzun vadeli iş birliklerinin temelini oluşturduğunu vurguladılar.
Uzmanlar, Türkiye’nin kültürel kurumlarının sınırlı fiziki varlığına rağmen Türk dili, edebiyatı ve yayıncılığına yönelik ilginin her geçen yıl arttığını belirtti. Bu durum, kültürel etkileşimin toplumlar arasında doğal yollarla geliştiğinin önemli bir göstergesi olarak değerlendirildi.
Milli Kütüphane Yetkililerine Özel Sunum
Program kapsamında Alisher Navoi Milli Kütüphanesi yöneticileri ve ilgili kurum temsilcilerine özel bir oturum düzenlendi. Bu kapalı oturumda Türkiye’deki ISBN ve bandrol sistemi, kamu kurumlarının kitap alım süreçleri, TEDA Türk Kültür, Sanat ve Edebiyatının Dışa Açılımını Destekleme Programı ile yayıncılık alanındaki çeşitli kamu politikaları hakkında kapsamlı bilgi verildi.
İstanbul Publishing Fellowship Koordinasyon Kurulu Üyesi Dr. Muhammed Ağırakça, uluslararası yayıncılık profesyonellerini bir araya getiren mesleki eşleştirme ve telif ticareti modelleri hakkında detaylı bir sunum gerçekleştirdi. Sunumda, farklı ülkelerden yayıncıların doğrudan iş birliği geliştirmelerine imkan tanıyan profesyonel buluşma modellerinin sektöre katkıları ele alındı. Özbekistan’da da benzer nitelikte uluslararası bir yayıncılık platformunun oluşturulması önerileri paylaşıldı.
Toplantıda, iki ülke arasında yayıncılık alanındaki iş birliği imkanları değerlendirildi.
Yayınevlerine Saha Ziyaretleri
Taşkent programı çerçevesinde yaklaşık 15 yayınevi ve yayın kuruluşuna saha ziyaretleri gerçekleştirildi. Bu görüşmelerde telif alışverişi, ortak yayın projeleri, çeviri faaliyetleri ve yeni iş birliği fırsatları üzerinde duruldu.
Özbek yayıncılar, Türkiye’nin yayıncılık alanındaki tecrübesinden faydalanmak istediklerini belirtirken, özellikle telif ticareti, çeviri projeleri ve çocuk yayıncılığı alanlarında yeni iş birliklerine açık olduklarını ifade ettiler.
Program sonunda taraflar arasında karşılıklı hediye takdimleri yapıldı ve Türkiye ile Özbekistan arasındaki yayıncılık ilişkilerinin gelecekte daha da güçlenmesi yönündeki ortak irade vurgulandı. Uzmanlar, eğitim, kültür ve yayıncılık alanlarındaki bu iş birliklerinin Türk dünyası içindeki kültürel entegrasyona katkı sağladığını ve iki ülke arasındaki beşeri bağları daha da kuvvetlendirdiğini belirtti. Türkiye ile Özbekistan arasındaki telif ve yayıncılık ilişkilerinin, ortak tarih ve kültür mirasının gelecek nesillere aktarılmasında önemli bir rol oynadığı değerlendirilmektedir.
