Erdoğan’ın Veto Kararıyla İsrail’in İran Planı Çöktü

Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın sert itirazları sonucu, İsrail’in İran’da Kürt grupları kullanarak gerçekleştirmeyi planladığı operasyon iptal edildi.

İngiliz The Telegraph gazetesinin haberine göre, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun İran’da rejim değişikliği yapma hedefi, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın sert itirazları sonucunda Amerika Birleşik Devletleri tarafından iptal edildi. Gazeteye göre, Netanyahu’nun planı, Kürt güçlerini kullanarak İran’ı istikrarsızlaştırmayı amaçlıyordu.

Netanyahu, 11 Şubat’ta Beyaz Saray’da ABD Başkanı Donald Trump ile yaptığı görüşmede, İran’daki rejimin devrilmesine yönelik bir dosya sunmuştu. Bu dosyada, belirli adımlar atılması halinde İran halkının kendi kaderini tayin edebileceği belirtilmişti.

Mossad tarafından hazırlanan ve CIA ile müzakere edilen planın en dikkat çekici unsuru, binlerce Kürt savaşçının ABD hava desteğiyle İran’ın batısına geçirilmesiydi. Plan, Kürt güçlerin Irak Kürt Bölgesel Yönetimi üzerinden İran sınırını geçerek ülkedeki Kürtler arasında bir ayaklanmayı desteklemesini ve yönetimin devrilmesine katkı sağlamasını öngörüyordu.

İsrailli ve Körfez kaynakları, planın önündeki en büyük engelin Cumhurbaşkanı Erdoğan olduğunu belirtti. Türkiye’nin 40 yılı aşkın süredir PKK ile mücadele ettiğine dikkat çeken kaynaklar, Erdoğan’ın Trump’a, “Bölgede herhangi bir Kürt bağımsızlığı girişimine kesinlikle müsamaha gösterilmeyecek” şeklinde bir mesaj ilettiğini aktardı.

Ankara, İran’daki Kürt milislerin silahlandırılmasının Türkiye’nin doğu sınırında faaliyet gösteren silahlı grupları güçlendirebileceği endişesini taşıyordu. Bu itirazların ardından İsrail ve ABD, planladıkları gizli operasyondan vazgeçti.

Operasyona İranlı Kürtlerden oluşan altı farklı grubun katılması planlanıyordu. Kürt güçlerin 18 Mart’ta harekete geçmesi bekleniyordu ve operasyonun başlaması için Trump’ın nihai onayı bekleniyordu. Savaşın ilk günlerinde sürece destek veren Khabat Örgütü Genel Sekreteri Babasheikh Hosseini, “Kürt güçlerin sahada bulunması, İran’daki rejimin devrilmesini hızlandıracaktır” demişti.

İsrail, olası bir kara harekâtı öncesinde İran’ın batısındaki rejim yetkililerine, askeri üsler, füze sistemleri ve polis merkezleri gibi çeşitli hedeflere saldırılar düzenlemişti. Bu hamle, Kürt güçlerin ilerleyebilmesi için bir koridor oluşturmayı amaçlıyordu. Ancak operasyon hazırlıkları sürerken, Kürt grupların yalnızca askeri destek değil, rejimin devrilmesinin ardından siyasi geleceklerine ilişkin güvenceler de istedikleri ortaya çıktı.

Beyaz Saray’daki görüşmenin ardından ABD’li yetkililerin, Netanyahu’nun planındaki bazı unsurların uygulanabilir olmadığı yönünde görüş bildirdiği kaydedildi. CIA Direktörü John Ratcliffe’ın Trump’ı planın detayları hakkında bilgilendirmesinin ardından, ABD Başkanı’nın Netanyahu’nun rejim değişikliği senaryolarını “saçma” olarak nitelendirdiği öne sürüldü.

Mart ayında Kürt güçlerin İran’a yönelik bir saldırı başlattığı yönündeki iddialar üzerine dönemin Beyaz Saray Sözcüsü Karoline Leavitt, “ABD, Kürt güçlerini bu amaçla silahlandırmamaktadır” demişti. Ayrıca Körfez ülkeleri, İran’ın etnik temelde bölünmesinin Orta Doğu genelinde yeni istikrarsızlıklara yol açabileceği konusunda Washington’ı uyarmıştı.

Planın hayata geçirilememesi, İsrail istihbaratında büyük bir etki yarattı. Mossad Direktörü Roman Gofman, rejim değişikliği planının hazırlanmasına katkıda bulunan iki üst düzey yetkilisini görevden aldı. The Telegraph, Netanyahu ile Trump’ın 28 Temmuz’da Oval Ofis’te gerçekleştirdiği görüşmede konunun yeniden gündeme geldiğini, Netanyahu’nun belirli koşullar altında rejim değişikliğinin hala mümkün olduğunu savunsa da Trump’ı ikna edemediğini bildirdi.

ABD Başkanı, savaşı sona erdirmek için yeni saldırılar yerine uzun süreli ekonomik baskı uygulanmasını tercih etti. Trump’ın öncelikleri arasında Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması, İran’ın bölgesel vekil güçlere desteğinin sona erdirilmesi ve ülkenin nükleer ile füze programlarının ortadan kaldırılması yer alıyordu. Tüm bu gelişmeler sonucunda Netanyahu’nun Kürt güçleri kullanarak gerçekleştirmeyi planladığı kara harekâtı tamamen iptal edildi.